Ruim baan voor "Us Heit"

Met "Us Heit" bedoel ik niet het Friese biermerk, geen restaurant in Leeuwarden en ook niet Stadhouder Willem Lodewijk, maar de tegenhanger van us mem: It Fryske Hynder! Het Friese paard, maar ook andere paarden in Friesland worden enorm ondergewaardeerd.

Fryslân met de grootste lucht ter wereld wordt altijd geschetst met groene weilanden en de typerende zwart-witte koeien. "Us mem" is er trots op en wij zijn trots op "us mem". Maar als ik door de provincie rijd zie ik vaak meer paarden dan koeien. Is Fryslân eigenlijk niet veel meer een paarden provincie?  

De Friese paarden zijn wereldberoemd. Levend erfgoed en een toonzettend exportproduct. Keuringen en veilingen worden vanuit de hele wereld bezocht. Aan het Friese paard kun je qua uiterlijk en karakter Friese eigenschappen toekennen: Het staat ergens voor!

"Daar staat ze. Het Friese paard. Fier. Sterk. Intelligent. Tikkeltje verheven. Alsof ze zich bewust is van de eeuwen die haar voorouders hebben afgelegd. Alsof ze zich bewust is van de plek die ze inneemt in zovele harten." - De Koninklijke Vereniging "Het Friesch Paarden-Stamboek" -

Maar ook dressuur-, ren- en springpaarden gaan de wereld over: gefokt en getraind in Friesland. De paardenhobby verbindt. Van ponymeisje tot hoogbejaarde. Velen zijn geïmponeerd door onze paarden.

Veel Friezen hebben thuis, in de manege of op stal een paard om voor te zorgen en op te rijden. Vooral in het Saksische deel van onze provincie en Gaasterland zijn er aantrekkelijke ruiterpaden. In andere delen worden paardenmarathons georganiseerd die veel deelnemers en toeschouwers trekken. Wij hebben "Indoor Friesland" en een renbaan die in de lift zit.

Veel jaarmarkten kennen nog overblijfselen van een levendige handel die doet terugdenken aan de tijd van voor de landbouwmechanisatie. In Friesland zijn hoogwaardige opleidingen voor paardenhouderij, vakkundige veeartsen en veel nevenactiviteiten met betrekking tot voeding verzorging en lifestyle.  

Wat is er dan mis?  

"Us heit" en met hem alle paarden en paardenliefhebbers in Friesland hebben recht op meer aandacht. Niet om in de trend van vermarkten mee te gaan, maar om de paardenhouderij te stimuleren, te faciliteren en vooral de beleving ervan verder te stimuleren.  

Het paard, het Friese paard, verdient een ereplaats in "Kulturele hoofdstad 2018". Naast symbolische aandacht wil 50PLUS vooral ook praktische aandacht en maatregelen. De jaagpaden langs de vele vaarten lenen zich bijvoorbeeld uitstekend voor ruiters, maar zijn daar dikwijls niet toegestaan. Aanpassing van de regelgeving of marathonroutes een permanent karakter geven? Het zijn de eerste stappen op weg naar meer ruimte in het Friese landschap voor paarden en liefhebbers.    

In een provinciale omgevingsvisie past ook aandacht voor het paard. 50PLUS wil zich samen met anderen daarvoor sterk maken. De economische, recreatieve en culturele betekenis van "hynders" willen we zwaarder aanzetten omdat Fryslân (ook) een paarden provincie is, en moet blijven.  

Uit emancipatorisch oogpunt gunnen we "Us Mem" alle eer, maar laten we "Us Heit" niet vergeten.


Geschreven op 10. maart 2016 door Jan Waterlander

Heeft u een mooi verhaal? Stuur dan uw verhaal in voor ons gastblog; een podium voor iedereen! Een verhaal insturen kan via onze contactpagina en via ons e-mailadres; info@50plus.frl